• 1
  • 2
  • 3
  • 4

Program profilaktyki

dla uczniów klas IV - VI Szkoły Podstawowej w Korszach

Charakterystyka programu

Program ten przeznaczony jest dla uczniów klas IV - VI szkoły podstawowej, oparty o rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej  z dnia 18 sierpnia 2015 r. Został tak opracowany, by jego realizacja umożliwiła omówienie zagadnień oraz wykształcenie umiejętności i kompetencji zawartych w programie wychowawczym szkoły. Program jest dostosowany do rozwoju psychicznego i intelektualnego ucznia. Ma pomóc uczniowi zrozumieć problemy i sytuacje, z którymi będzie musiał sobie poradzić.

Realizatorami działań profilaktycznych są przede wszystkim nauczyciele
i pedagog szkolny, a terenem tych działań jest głównie szkoła.  Ze względu
na to, że adresatem jest grupa niskiego ryzyka, czyli społeczność uczniowska
kl. IV-VI Szkoły Podstawowej im. Marii Konopnickiej w Korszach, realizowana będzie profilaktyka uniwersalna, na poziomie pierwszorzędowym, a w przypadku uczniów podejmujących zachowania ryzykowne, którzy ze względu na swoją sytuację rodzinną, środowiskową lub uwarunkowania biologiczne są w wyższym stopniu narażeni na rozwój zachowań ryzykownych – profilaktyka selektywna.

Podejmowane działania programu kierowane są do osób zdrowych
i wspomagają prawidłowe procesy rozwoju fizycznego i psychicznego. Mają
na celu promocję zdrowego stylu życia, opóźnienie wieku inicjacji, a przez
to zapobieganie lub zmniejszenie zasięgu zachowań ryzykownych. Na tym poziomie oddziaływań ważne jest rozwijanie różnych umiejętności, które pozwolą każdemu dziecku radzić sobie z trudnymi sytuacjami życiowymi i z przeżywanymi w związku
z nimi emocjami.

Założenia programu

Wysiłki podejmowane w ramach szkolnej edukacji profilaktycznej przyniosą efekty, jeżeli:

a.   treści, zakres i metody edukacji profilaktycznej uwzględniać będą oczekiwania uczniów klas IV - VI oraz będą dostosowane do ich potrzeb i problemów,

b.   działania realizowane w tym programie dotyczyć będą także osób odpowiedzialnych za dzieci to jest wychowawców, nauczycieli, rodziców lub prawnych opiekunów,

c.   za realizację programu w systemie odrębnych zajęć dla uczniów odpowiedzialni będą nauczyciele przygotowani w zakresie wiedzy
o profilaktyce.

Cel główny

Przygotowanie uczniów do sytuacji radzenia sobie w trudnych okolicznościach życiowych, zagrażających prawidłowemu rozwojowi i zdrowemu życiu.

Cele szczegółowe

  1. Dostarczenie informacji o pozytywnych wymiarach zdrowego stylużycia.
    1. Wzmocnienie u uczniów poczucia wartości.
    2. Integrowanie środowiska uczniowskiego, zminimalizowanie waśni szkolnych, zapobieganie wykluczeniu ucznia ze społeczności szkolnej i klasowej.
  2. Dostarczanie wiedzy, umiejętności z zakresu konstruktywnego rozwiązywania konfliktów i problemów.
  3. Stworzenie klimatu zaufania między nauczycielem a uczniem, budowanie jego więzi ze szkołą, z klasą.
  4. Rozwijanie umiejętności radzenia sobie z presją rówieśników, szczególnie podejmowanie świadomych decyzji dotyczących środków odurzających, substancji psychotropowych oraz nowych substancji psychoaktywnych (ćwiczenie umiejętności
    1. Uświadomienie uczniom, czym jest uzależnienie.
    2. Uświadomienie uczniom zagrożeń wynikających z korzystania
      z komputera, Internetu i multimediów.
    3. Doskonalenie umiejętności rozpoznawania, nazywania i rozładowywania  
      swoich emocji.
    4. Wskazanie pozytywnych i atrakcyjnych celów w życiu.
    5. Eliminowanie zachowań agresywnych i przemocy wśród uczniów.
    6. Poszerzenie wiedzy rodziców i nauczycieli na temat prawidłowości rozwoju i zaburzeń zdrowia psychicznego dzieci, dostarczanie rzetelnych i aktualnych informacji na temat zagrożeń i rozwiązywania problemów związanych z używaniem środków odurzających, substancjipsychotropowych, środków zastępczych, nowych substancji psychoaktywnych.

I. Przyczyny zachowań ryzykownych

Zachowania ryzykowne Przyczyny

Wulgaryzmy

Brak kultury osobistej

-   obyczaj środowiskowy,

-   wzorce wyniesione z domu,

-   chęć zwrócenia na siebie uwagi,

    zaimponowanie,

-   wzorce w mediach

-    wyraz buntu, manifestowanie dorosłości,

-   upust emocji,

-   ubóstwo języka,

-   zaburzone relacje osobowościowe

    nauczyciel -uczeń

-   brak reakcji dorosłych,

-   solidaryzowanie się z grupą takich

    zachowań.

Brak zainteresowania nauką

-  lenistwo

-  osoba nauczyciela,

-  jednorodny, nudny przekaz,

-  brak zainteresowania ze strony rodziców,

-  wpływ rówieśników w klasie,

-  brak ambicji,

-  ucieczka w ciekawsze pomysły,

- uzależnienie od multimediów,

środowisko rodzinne: brak pracy, brak

    perspektyw

Papierosy, alkohol, narkotyki, dopalacze oraz nowe substancje psychoaktywne.

-  ciekawość,

-  wzorowanie się na dorosłych,

-  sposób odreagowania stresu,

-  moda, szpan,

-  podkreślanie swojej dorosłości.

-  uległość wobec presji grupy,

-  przekora, bunt, nuda,

-  nieumiejętność radzenia sobie z życiem.

Agresja

Cyberprzemoc

-  wpływ środków masowego przekazu,

-  nieumiejętność radzenia sobie z życiem        

   oraz kontaktami rówieśniczymi,

-  poczucie bezkarności, anonimowość,

-  negatywne wzorce,

- odpowiedź na prowokację,

-  moda na agresję, chęć dominowania,

- brak kontaktu z rodzicami,

-  chęć zaistnienia w grupie,

-  zły przykład dorosłych,

-  odreagowanie stresu,

-  sposób na załatwienie spraw,

- brak umiejętności zagospodarowania

  wolnego czasu.

II. Diagnoza zagrożeń występujących w naszej szkole

Z badań ankietowych przeprowadzonych w roku szkolnym 2014/2015wynika, że najważniejszymi problemami wychowawczymi są:

-      używanie wulgaryzmów,

-      brak kultury osobistej, arogancja,

-      zachowania agresywne, bójki, popychanie,

-      brak zainteresowania nauką, lekcją,

-      kult nieróbstwa i niewiedzy,

-      palenie papierosów,

-      brak reakcji na uwagi nauczyciela,

-    swobodne wychodzenie poza teren szkoły,

-      znęcanie się nad młodszymi lub słabszymi,

-      zagrożenia płynące z niekontrolowanego korzystania z mediów

     społecznościowych

-      zagrożenia płynące z niekontrolowanego korzystania z gier  

     komputerowych i sprzętu multimedialnego podczas przerw,

-      wandalizm.

III. Wzmocnienie czynnika chroniącego ucznia przed zachowaniami problemowymi

Na poziomie klas IV- VI Szkoły Podstawowej trzeba wzmacniać czynniki chroniące. Takie podejście wyklucza ograniczanie się do pogadanek i prelekcji informacyjnych o środkach, ich działaniu i skutkach. Należy stosować takie formy
i metody
działań, które będą pobudzały różne sfery życia ucznia. Bardzo ważne są umiejętności nauczycieli, ich motywujący system oceniania, gotowość niesienia pomocy dziecku i reagowanie w sytuacjach zagrażających uczniowi. W codziennym kontakcie z wychowankiem nie można zapomnieć o sposobie odnoszenia się
do nich, stawianiu i egzekwowaniu wymagań, ciekawym prowadzeniu lekcji, dobrze przygotowanej katechezie i pełnieniu dyżurów na przerwach. Nauczyciel powinien zachęcać do rozwijania zainteresowań uczniów, rozbudzać ciekawość poznawczą, być wsparciem w trudnych sytuacjach. Bardzo ważnymi czynnikami chroniącymi jest jeszcze: więź z rodzicami, pozytywny stosunek do szkoły, brak lenistwa, radzenie sobie z emocjami, pozytywna grupa rówieśnicza, autorytet.

Wszystkie te działania chroniące będą osłabiać czynniki ryzyka
i jednocześnie mogą być
skutecznym narzędziem profilaktycznym.

Czynniki ryzyka

Czynniki chroniące

1) Środowisko społeczne i normy w nim

    występujące, promujące dane

    wzorce zachowań.

2) Modelowanie negatywnych  

    zachowań w domu i w szkole.

3) Grupy rówieśnicze i występujące
    w nich zachowania dysfunkcyjne.

4) Dostęp do środków i substancji  

    Psychoaktywnych.

5) Media społecznościowe.

-  zainteresowania,

-  więź z rodzicami,

-  pozytywny stosunek do szkoły,

podejmowanie aktywności (sport, nauka,

   twórczość),

-  rozbudzanie ambicji,

-  ciekawość poznawcza,

-  radzenie sobie z emocjami i stresem,

-  wsparcie osób dorosłych w trudnych

   sytuacjach,

-  pozytywna grupa rówieśnicza,

-  autorytety,

-  opieka dorosłych.


P

IV. PLAN REALIZACJI DZIAŁAŃ SZKOLNEJ PROFILAKTYKI – ODDZIAŁYWANIA PROFILAKTYCZNE

CZYNNIKI RYZYKA ZADANIA SPOSOBY REALIZACJI ODPOWIEDZIALNI METODY OCENY SKUTECZNOŚCI

1) Środowisko społeczne i normy w nim występujące, promujące dane

wzorce zachowań

1. negatywne

wzorce w mediach

2. niski poziom kultury prawnej

3. fałszywe przekonania o rzeczywistości-stereotypy

- uczyć krytycznego stosunku
  do mediów

uzmysławiać zagrożenia płynące
  z beztroskiego korzystania
  z Internetu

- podnosić poziom świadomości,   

  kultury prawnej i odpowiedzialności  

  uczniów

- przekształcać przekonania   

  normatywne na prawdziwe

- stały temat w klasowych programach wychowawczych

-  kontynuować organizację spotkań uczniów z kuratorami Wydziału Rodzinnego i Nieletnich, z policją nt. prawnych aspektów przestępczości wśród nieletnich

-  organizować przedsięwzięcia łamiące stereotypy

opiekun Samorządu Uczniowskiego, pedagog

dyrektor, wicedyrektor, wychowawcy klas

wychowawcy klas, katecheci, rodzice

Ankiety

wg harmonogramu

i potrzeb

Rozmowy z uczniami i rodzicami

2) Modelowanie negatywnych zachowań w domu i w szkole

1. brak dyscypliny

na lekcjach

2.brak kontaktu z rodzicami uczniów

3. stan wiedzy pedagogicznej i psychologicznej rodziców

4. brak poszanowania dla norm prawnych

5. słabe wyniki w nauce -

 lenistwo

6. niska samoocena uczniów

7. poziom absencji na zajęciach w szkole

8. problemy rozwoju

9. brak celów życiowych oraz umiejętności radzenia sobie z trudami życia

10. brak alternatywnych sposobów spędzania czasu wolnego

- respektować normy poprawnego zachowania na lekcjach

- nawiązać kontakt z domem rodzinnym ucznia (w przypadku jego braku)

- pedagogizacja rodziców

- rozszerzyć zakres form pomocy ped., psych, dla rodziców

- egzekwować przestrzeganie prawa wewnątrzszkolnego

- aktywizować uczniów

- umożliwić zdobycie nowych umiejętności

- podnieść samoocenę uczniów

- ograniczać rozmiary absencji uczniów na lekcjach

- rozpoznać problemy rozwojowe uczniów

- aktywizować system wartości etycznych, wskazywać i uaktywniać cele życiowe bliższej i dalszej perspektywy

- pobudzać w uczniach wartości uniwersalne

- uzmysławiać znaczenie osiągania równowagi  psychicznej

- organizować i wskazywać alternatywne sposoby spędzania czasu w życiu realnym, a nie w cyberprzestrzeni

    utrwalanie nawyków  właściwego spędzania czasu (codzienny ruch na świeżym powietrzu, „oderwanie” od komputera, gier, telewizji itp.,

    rozwijanie pasji i zainteresowań.

- wdrożyć je w praktyce lekcyjnej

- wysyłać wezwania przez szkołę, telefonować

- przeprowadzać indywidualne spotkania z rodzicami (obowiązkowo w przypadkach negatywnych zachowań uczniów)

    wdrażać rodziców do aktywnego uczestnictwa w zorganizowanych formach pedagogizacji,

- opracować informacje bibliograficzne nt.  pedagogiczno- psychologiczne, pozyskać materiały informacyjne, udostępnić je rodzicom

- organizować szkoleniowe, aktywne „wywiadówki"

- aktualizować zapisy prawa wewnątrzszkolnego

- stosować statutowy system nagród i kar

- stosować metody aktywizujące w pracy z uczniami

- angażować uczniów w działalność pozytywną (społeczną, charytatywną, artystyczną)

- wykorzystywać elementy motywacji w systemie oceniania

- nagradzać uczniów za rzeczywiste osiągnięcia i umiejętności

- organizować prezentacje osiągnięć uczniów

- przypomnieć  uczniom i rodzicom treści Statutu szkoły dot. praw i obowiązków uczniów, zasad usprawiedliwiania nieobecności oraz systemu nagród i kar

- monitorować absencję uczniów w szkole

- wspomagać rodziców w nawiązaniu kontaktu z PP-P w kwestiach orzecznictwa

- opracować rejestr uczniów posiadających orzeczenia (opinie) i monitorować realizację zadań

- przeprowadzać lekcje wychowawcze nt. przyjaźni, miłości, szczęścia rodzinnego – wartości najbardziej cenionych przez młodzież

- wykorzystywać uczestnictwo młodzieży w praktykach religijnych dla dostarczenia wiedzy o wartościach uniwersalnych

- organizować różne formy zajęć pozalekcyjnych po rozpoznaniu zapotrzebowania na nie wśród młodzieży (wg możliwości szkoły)

- udział w rozgrywkach międzyklasowych, Dzień Sportu Szkolnego itp.

nauczyciele przedmiotów

wychowawcy

wychowawcy klas, dyrektor, wicedyrektor

pedagog

nauczyciele bibliotekarze we współpracy z pedagogiem

wychowawcy

dyrektor, wicedyrektor

rada pedagogiczna

nauczyciele przedmiotów, wychowawcy klas

nauczyciele przedmiotów

dyrekcja

wychowawcy

wychowawcy klas

dyrekcja,

pedagog

wychowawcy klas, pedagog, dyrekcja

wychowawcy klas, katecheci,

dyrekcja,

nauczyciele przedmiotów,

wychowawcy

Analiza ocen z zachowania oraz uwag w dzienniczkach spostrzeżeń

Zapisy w dziennikach o kontaktach z rodzicami; wizyty domowe

Protokoły ze spotkań z rodzicami

Analiza obecności rodziców na spotkaniach

Rozmowy z rodzicami

Ankiety

wg harmonogramu

i potrzeb

Analiza absencji szkolnej

Rejestr uczniów z orzeczeniami PP-P

3) Grupy rówieśnicze i występujące w nich zachowania dysfunkcyjne

1. uległość wobec grupy

2. negatywne wzorce

3. przemoc, cyberprzemoc i agresja

- integrować zespoły klasowe

- prezentować pozytywne wzorce i wskazywać zgubne skutki wzorców negatywnych

- ograniczyć zjawisko przemocy, cyberprzemocy i agresji wśród uczniów

- dostarczać uczniom wiedzę nt. sposobów radzenia sobie z emocjami, stresem i zagrożeniami

    przeprowadzać zajęcia wychowawcze integrujące zespoły klasowe (warsztaty prow. przez psychologów PP-P w kl. IV SP)

- inicjować klasowe przedsięwzięcia służące integracji zespołów uczniowskich (wycieczki, wyjścia, imprezy)

- organizować lekcje wychowawcze promujące sylwetki pozytywnych bohaterów, spotkania z ciekawymi ludźmi

- zdiagnozować miejsca oraz sytuacje występowania przemocy i agresji w szkole

- przeprowadzać zajęcia wychowawcze nt. kształtowania prawidłowych postaw oraz ćwiczenia umiejętności zachowania się w sytuacji stresu, frustracji oraz zagrożenia

wychowawcy klas

wychowawcy klas, rodzice

wychowawcy,

dyrektor, pedagog

dyrektor, pedagog, nauczyciele przedmiotów,

wychowawcy klas

Testy socjometryczne

Zapisy w dziennikach dotyczące imprez

4) Dostęp do środków i substancji psychotropowych i nowych substancji psychoaktywnych

1. „moda” na palenie, picie i używanie ww. substancji

2. brak umiejętności zachowań asertywnych

3. łatwość dostępu

- dostarczać uczniom i ich rodzicom wiedzę nt. konsekwencji palenia papierosów, picia alkoholu i używania narkotyków, dopalaczy i nowych substancji psychoaktywnych

-budować postawę prozdrowotną i promować zdrowy styl życia

- dbać o rozwój wiedzy i umiejętności nauczycieli na temat używek i nowych substancji psychoaktywnych

- wykorzystać wsparcie ze strony specjalistów

- kontynuować realizację elementów programów profilaktycznych, psychoedukacyjnych

- upowszechniać wśród uczniów

znajomość zachowań asertywnych

- utrudniać uczniom dostęp do środków psychoaktywnych

- przygotowywać i prowadzić lekcje wychowawcze nt. zagrożeń związanych z uzależnieniami

- przeprowadzać pedagogizację rodziców nt. zagrożeń uzależnieniami i profilaktyki uzależnień, zwłaszcza dotyczącą środków i substancji psychotropowych i nowych substancji psychoaktywnych

- organizować warsztaty dla uczniów z zakresu uzależnień

- nasilić propagandę wizualną nt. uzależnień

- gromadzić materiały, nowoczesne środki dydaktyczne nt. profilaktyki uzależnień

- organizować formy doskonalenia zawodowego nt. zagrożeń uzależnieniami i profilaktyki uzależnień

- poszerzenie wiedzy na tematprawidłowości rozwoju i zaburzeń zdrowia psychicznego dzieci i młodzieży

- przeprowadzać lekcje wychowawcze z elementamiprogramów  z zakresu profilaktyki

- realizować programy profilaktyczne

- przeprowadzać lekcje wychowawcze nt. zachowań asertywnych: ćwiczyć, kształcić „jak odmawiać”

- zabezpieczyć szkołę przed wnoszeniem i handlem na jej terenie substancjami niedozwolonymi - narkotykami, dopalaczami i nowymi substancjami psychoaktywnymi (wg możliwości)

wychowawcy

pedagog

dyrekcja, pedagog, wychowawcy

pedagog

wychowawcy, dyrekcja

nauczyciele bibliotekarze

dyrekcja

dyrekcja, pedagog, nauczyciele

wychowawcy, pedagog, pielęgniarka

wychowawcy

dyrekcja, nauczyciele

Ankiety

wg harmonogramu

i potrzeb

Rozmowy z uczniami i rodzicami

V. Przewidywane efekty podjętych działań profilaktycznych

  1. Nauczyciele posiadają wiedzę z zakresu profilaktyki oraz umiejętności postępowania w konkretnych przypadkach, współdziałania z różnymi  

    instytucjami i stosowania odpowiednich form pomocy.

  1. Szkoła w opinii uczniów i rodziców uważana jest za bezpieczną.
  2. Uczniowie, rodzice i nauczyciele pozytywnie oceniają atmosferę panującą w szkole.
  3. Uczniowie chętnie i aktywnie uczestniczą w promocji zdrowego stylu życia (promowanie abstynencji tytoniowej, alkoholowej i narkotykowej).
  4. W szkole realizowany jest kalendarz imprez profilaktycznych i prozdrowotnych.
  5. Biblioteka wyposażona jest w publikacje dotyczące profilaktyki i najnowsze wiadomości z zakresu nauczania i wychowania - materiały   

    dostępne są również dla rodziców.

  1. Utworzony jest bank informacji (dla nauczycieli) dotyczących ciekawych lekcji wychowawczych.
  2. Uczniowie są współgospodarzami szkoły, samorząd uczniowski jest aktywny, podejmuje ciekawe akcje. Uczniowie wspólnie
         z nauczycielami organizują wycieczki, rajdy, biwaki, dyskoteki.
  3. Uczniowie spędzają czas na dodatkowych zajęciach oferowanych przez szkołę oraz inne instytucje lokalne.
    1. Uczniowie chętnie biorą udział w różnorodnych konkursach i zawodach a wyniki w nauce są zadawalające.
    2. Uczniowie chętnie uprawiają różne dyscypliny sportowe, odnoszą sukcesy w zawodach sportowych.
    3. Uczniowie są wyposażeni w wiedzę z zakresu profilaktyki.
    4. Opracowane są jednolite, jasne procedury postępowania w sytuacjach ryzykownych.
    5. Uczniowie i ich rodzice mają możliwość korzystania ze wsparcia pedagoga szkolnego oraz profesjonalnych instytucji.
    6. Wszyscy uczniowie w trudnej sytuacji mogą liczyć na pomoc i wsparcie.

VI. Ewaluacja

Program profilaktyki dla kl. IV – VI Szkoły Podstawowej nie jest dokumentem zamkniętym, ulega zmianom wraz ze zmieniającą się rzeczywistością. Jest zapisem swoistych oczekiwań i przewidywań, dotyczących efektów wychowania szkolnego. Analiza jego skuteczności będzie polegać na bieżącym monitorowaniu i cyklicznej ewaluacji.

        Przez monitorowanie rozumiemy systematyczną i rozciągniętą w czasie obserwację sposobów realizacji przyjętych w Programie celów i zadań. Zajmuje się tym dyrekcja szkoły, nauczyciele, pedagog szkolny oraz rodzice.

        Ewaluacja jest natomiast pogłębioną analizą i interpretacją zebranych danych oraz oceną wartości Programu. Pozwoli podjąć decyzję, czy ma być dalej realizowany, a jeżeli tak, to czy należy go zmodyfikować.

        Ewaluacja Programu profilaktyki w naszej szkole przeprowadzana będzie co trzy lata przez zespół zadaniowy powołany przez dyrektora. Dokonywana będzie na podstawie  ankiet, wywiadów, analizy szkolnej dokumentacji, wyników zachowania i nauczania.

VII. Uwagi końcowe

Program ma charakter edukacyjny, ma na celu kształtowanie ważnych umiejętności psychologicznych i społecznych. Strategia radzenia sobie ze stresem, opierania się naciskom otoczenia, rozwiązywania problemów i nawiązywanie kontaktów z ludźmi jest bardzo skuteczna w działaniach profilaktycznych.

Ważne jest, aby dzieci miały bliski kontakt z drugim człowiekiem rodzicem, wychowawcą, nauczycielem. Uczestniczyły w różnego rodzaju kołach zainteresowań, spotkaniach z ciekawymi ludźmi, miały jakąś pasję. Rolą nauczyciela jest wskazanie młodemu człowiekowi drogi i wspieranie go w dążeniu do celu.

W oparciu o Program Profilaktyki Szkolnej naniesiono zmiany

w r. szk. 2015/2016.

                                                                 Opracował  zespół nauczycieli:

                                               Elżbieta Saik, Katarzyna Milewicz, Maria Skorupska, Grażyna Kulpa, Andrzej Bukiejko, Magdalena Cichoń


Joomla templates by a4joomla